گزارش آژانس انرژی آمریکا از صادرات نفت و محصولات نفتی ایران

بر اساس الزام قانون کشتی
30 مهر 1403
نویسنده: آیسا سنتر
نسخه صوتی مقاله

مقدمه

بخش چهارم «قانون توقف پهلودهی به نفت ایران» (قانون کشتی)[1] مصوب کنگره‌ی آمریکا در پنجم اردیبهشت ۱۴۰۳ (۲۴ آوریل ۲۰۲۴) «اداره‌ی اطلاعات انرژی آمریکا» (ای.آی.اِی)[2] را موظف می‌کند تا حداکثر تا ۱۲۰ روز پس از تصویب این قانون و سپس هر سال، گزارشی توصیفی از «صادرات روبه‌رشد نفت و محصولات نفتی ایران» تهیه و آن را برای کمیته‌های مربوطه در کنگره ارسال کند. طبق قانون، این گزارش باید شامل ۱۱ سرفصل از جمله اطلاعات مرتبط با صادرات و فروش نفت و محصولات نفتی ایران و هم‌چنین اطلاعات مربوط به نفت‌کش‌ها، شرکت‌ها و بنادر درگیر در صادرات نفت ایران باشد. این گزارش باید شامل دو بخش عمومی و محرمانه باشد.

بر این اساس، در تاریخ ۱۸ مهر ۱۴۰۳ (نهم اکتبر ۲۰۲۴) ای.آی.اِی بخش آشکار گزارش مربوطه را با عنوان «گزارش صادرات نفت و محصولات نفتی ایران» منتشر کرد[3] که بررسی محتوای آن برای ارزیابی عملکرد تحریم آمریکا در حوزه‌ی نفت ایران حائز اهمیت است.

روش‌شناسی گزارش

با توجه به این‌که جمع‌آوری داده‌های درخواست‌شده در قانون کشتی طبق قانون در حیطه‌ی وظایف اداره‌ی اطلاعات انرژی آمریکا تعریف نشده است، این اداره بیش‌تر داده‌ها و اطلاعات آمده در گزارش را از منابع اطلاعاتی ثالث که مورد اعتماد یا در دسترس این نهاد بوده‌اند کسب کرده است. البته طبق اعلام ای.آی.اِی، در تهیه‌ی این گزارش با نهادهای اطلاعاتی آمریکا نیز مشورت‌هایی به عمل آمده است.

به دلیل چالش‌های مربوط به شفافیت و قابلیت دسترسی به اطلاعات، تقریباً همه‌ی داده‌های آمده در این گزارش درباره‌ی نفت و محصولات نفتی ایران تخمینی هستند. به‌عنوان مثال، با توجه به این‌که بر خلاف نفت خام، محصولات نفتی با استفاده از شناورهای کوچک‌تر حمل می‌شوند، شناسایی آن‌ها کاری دشوار است. این دشواری وقتی تشدید می‌شود که ایران از روش‌های مختلفی برای پنهان‌سازی حداکثری عملیات فروش نفت خود از جمله خاموش کردن سامانه‌های ردیابی کشتی، انتقال کشتی به کشتی و ایجاد تغییرات عمدی در اسناد مرتبط با کشور مبدأ نفت و محصولات نفتی بهره می‌برد.

مشکل دیگر این است که داده‌های مربوط به این حوزه معمولاً در بازه‌های سالانه یا حداکثر ماهانه تهیه می‌شوند. این امر به معنای عدم امکان تأمین داده‌های روزآمد است. علاوه بر این، اطلاعات مربوطه می‌توانند در معرض تغییرات گسترده نیز باشند که همین نیز از اتقان و قابلیت اطمینان گزارش می‌کاهد.

اداره‌ی اطلاعات انرژی آمریکا در تهیه‌ی داده‌ها از منابعی چون «اوپک»، «شرکت ملی نفت ایران»، «شرکت فکتس گلوبال انرژی»، «وُرتکسا»، «خبرگزاری رویترز»، «مؤسسه‌ی نظرسنجی اقتصادی خاورمیانه» و… استفاده کرده است.

بررسی ساختار گزارش

ساختار گزارش اداره‌ی اطلاعات انرژی آمریکا توسط قانون کشتی تعیین شده است. طبق بخش چهار قانون، این گزارش باید حاوی موارد یازده‌گانه‌ی زیر باشد:

  • تخمینی از درآمد سالانه‌ی ایران ناشی از فروش و صادرات نفت از سال ۲۰۱۸.
  • تخمینی از درآمد سالانه‌ی ایران ناشی از فروش و صادرات نفت به چین از سال ۲۰۱۸.
  • مقدار صادرات سالانه‌ی نفت خام ایران بر حسب بشکه از سال ۲۰۱۸.
  • مقدار صادرات سالانه‌ی نفت خام ایران به چین بر حسب بشکه از سال ۲۰۱۸.
  • مقدار صادرات سالانه‌ی نفت خام ایران به کشورهایی غیر از چین بر حسب بشکه از سال ۲۰۱۸.
  • میانگین قیمت هر بشکه نفت خام صادرشده توسط ایران از سال ۲۰۱۸.
  • میانگین قیمت هر بشکه نفت خام صادرشده توسط ایران به چین از سال ۲۰۱۸.
  • تحلیلی از اقدامات برچسب‌گذاری ایران (تغییرات عمدی در اسناد و نام‌ها) در رابطه با صادرات نفت و محصولات نفتی.
  • توصیفی از شرکت‌های درگیر در صادارت و فروش نفت و محصولات نفتی ایران.
  • توصیفی از کشتی‌های درگیر در صادارت و فروش نفت و محصولات نفتی ایران.
  • توصیفی از بنادر درگیر در صادارت و فروش نفت و محصولات نفتی ایران.

گزارش ای.آی.اِی با یک خلاصه‌ی یک‌صفحه‌ای آغاز شده و سپس در شش صفحه در قالب ارقام و جداول، به موارد یازده‌گانه‌ی فوق می‌پردازد. البته بخش ۲، قسمت‌هایی از بخش ۴، قسمت‌هایی از بخش ۵، بخش ۷، بخش ۸ و بخش ۹ کاملاً بی‌پاسخ باقی مانده‌اند و ای.آی.اِی اعلام کرده است که اطلاعات کافی درباره‌ی آن‌ها ندارد.

در نهایت شش پیوست با عناوین زیر به گزارش ضمیمه شده است:

  • بخش چهارم قانون کشتی.
  • کشتی‌های درگیر در صادرات و فروش نفت خام ایران
  • کشتی‌های درگیر در صادرات و فروش محصولات نفتی ایران
  • بنادر درگیر در صادرات و فروش نفت خام ایران
  • بنادر درگیر در صادرات و فروش محصولات نفتی ایران
  • تعریف انواع شناورهای درگیر در حمل و نقل نفت خام و محصولات نفتی ایران

بررسی محتوای گزارش

داده‌ها و اطلاعات جمع‌آوری‌شده در گزارش در قالب جدول‌های زیر ارائه شده است:

در پیوست ب، فهرستی از کشتی‌های درگیر در حمل و نقل نفت ایران درج شده است. این فهرست شامل ۴۲۰ نفت‌کش است. جدول تولیدیِ زیر، نام این کشتی‌ها، شرکتی که کشتی‌ها به آن متعلق هستند و وضعیت تحریمی آن‌ها را نشان می‌دهد. تعداد ۱۳۷ فروند از این کشتی‌ها تا تاریخ ۳۰ مهر ۱۴۰۳ (۲۱ اکتبر ۲۰۲۴) در فهرست تحریم‌های آمریکا قرار دارند (حدود یک سوم کل نفت‌کش‌ها).

NoCompanyShip NameStatus
1East Asia General TradingDANDesignated
2East Asia General TradingDINO IDesignated
3East Asia General TradingDORENADesignated
4ENOCBLUE NILNot Designated
5MAX ENERGYHESTIANot Designated
6MRPLAMORDesignated
7Naftiran Intertrade Company LimitedANITANot Designated
8Naftiran Intertrade Company LimitedDERYADesignated
9Naftiran Intertrade Company LimitedHERBYNot Designated
10Naftiran Intertrade Company LimitedHERO2Not Designated
11Naftiran Intertrade Company LimitedHUGEDesignated
12Naftiran Intertrade Company LimitedMASALNot Designated
13Naftiran Intertrade Company LimitedSEA STAR IIIDesignated
14Naftiran Intertrade Company LimitedSERENADesignated
15Naftiran Intertrade Company LimitedSILVIA IDesignated
16Naftiran Intertrade Company LimitedSNOWDesignated
17Naftiran Intertrade Company LimitedSOLDIERNot Designated
18Naftiran Intertrade Company LimitedSONIA1Not Designated
19VitolASTERIXNot Designated
20VitolDIVITNot Designated
21VolitonTURACONot Designated
22UnknownABUNDANCE IIINot Designated
23UnknownABYSSDesignated
24UnknownAFRODITA INot Designated
25UnknownALANANot Designated
26UnknownALISANot Designated
27UnknownAMAKNot Designated
28UnknownAMBERDesignated
29UnknownAMORDesignated
30UnknownANASTASIA IDesignated
31UnknownANITANot Designated
32UnknownANNADesignated
33UnknownARESNot Designated
34UnknownARGO 1Designated
35UnknownARMAN 114Not Designated
36UnknownARNICADesignated
37UnknownAROONDesignated
38UnknownARTEMIS IIINot Designated
39UnknownARTURADesignated
40UnknownASTERIXNot Designated
41UnknownASTRADesignated
42UnknownATILANot Designated
43UnknownATLANTIS MZDesignated
44UnknownAVITALNot Designated
45UnknownAYDENNot Designated
46UnknownBELLA 1Designated
47UnknownBERG 1Not Designated
48UnknownBRADNot Designated
49UnknownBREEZE VDesignated
50UnknownBRIGHT SONIANot Designated
51UnknownCARINA VDesignated
52UnknownCHOLA QUEENNot Designated
53UnknownCIMARRONNot Designated
54UnknownCRESTEDNot Designated
55UnknownDANDesignated
56UnknownDANIELDesignated
57UnknownDAWN IIDesignated
58UnknownDEEP SEADesignated
59UnknownDELBINNot Designated
60UnknownDERYADesignated
61UnknownDEVONDesignated
62UnknownDIAMOND IIDesignated
63UnknownDIMITRA IIDesignated
64UnknownDINO IDesignated
65UnknownDIONADesignated
66UnknownDOREDesignated
67UnknownDORENADesignated
68UnknownDOVERDesignated
69UnknownDREAM 2Designated
70UnknownDUNEDesignated
71UnknownELINENot Designated
72UnknownELIZABETNot Designated
73UnknownELOISENot Designated
74UnknownELVANot Designated
75UnknownESCAPADENot Designated
76UnknownETERNAL FORTUNEDesignated
77UnknownETERNAL SUCCESSDesignated
78UnknownFELICITYDesignated
79UnknownFENG TAIDesignated
80UnknownFIONANot Designated
81UnknownFIONA IINot Designated
82UnknownFORTUNEDesignated
83UnknownFT ISLANDNot Designated
84UnknownG STARDesignated
85UnknownGOLDEN EAGLENot Designated
86UnknownGOLROONot Designated
87UnknownHALTIDesignated
88UnknownHAPPINESS IDesignated
89UnknownHASNADesignated
90UnknownHAWKDesignated
91UnknownHELMDesignated
92UnknownHENNADesignated
93UnknownHERANot Designated
94UnknownHERBYDesignated
95UnknownHERO2Not Designated
96UnknownHESTIANot Designated
97UnknownHILDA 1Designated
98UnknownHORNETDesignated
99UnknownHUGEDesignated
100UnknownINDANot Designated
101UnknownINGRIDDesignated
102UnknownINTERSTELLARNot Designated
103UnknownIONANot Designated
104UnknownISHTARNot Designated
105UnknownIVYNot Designated
106UnknownJAKA TARUBNot Designated
107UnknownJASMINEDesignated
108UnknownJAYANot Designated
109UnknownKAPOKDesignated
110UnknownKOHANADesignated
111UnknownLA PEARLDesignated
112UnknownLELIANot Designated
113UnknownLEONIDNot Designated
114UnknownLEONORNot Designated
115UnknownLEXIENot Designated
116UnknownLISANot Designated
117UnknownLOTUSDesignated
118UnknownLUNA PRIMEDesignated
119UnknownLYDIA IIDesignated
120UnknownM.T HEDYDesignated
121UnknownMARTINADesignated
122UnknownMASALNot Designated
123UnknownMEHLEDesignated
124UnknownMEMPHISNot Designated
125UnknownMISTRAL 1Not Designated
126UnknownMOLECULEDesignated
127UnknownMS ENOLANot Designated
128UnknownMURNot Designated
129UnknownNAROONDesignated
130UnknownNASHADesignated
131UnknownNAVARZDesignated
132UnknownNEREIDESNot Designated
133UnknownNESSNot Designated
134UnknownNIERUSNot Designated
135UnknownOCTANSDesignated
136UnknownOLIANot Designated
137UnknownORBIT IDesignated
138UnknownOTARIADesignated
139UnknownPABLONot Designated
140UnknownPARINEDesignated
141UnknownPENTA INot Designated
142UnknownPHOENIX IDesignated
143UnknownPIONEER SAMNot Designated
144UnknownPOMPEI IINot Designated
145UnknownPRADANot Designated
146UnknownPROGRESS VNot Designated
147UnknownRAMONA INot Designated
148UnknownREX 1Not Designated
149UnknownRHEANot Designated
150UnknownRIALTONot Designated
151UnknownRIMANot Designated
152UnknownRIQUEZANot Designated
153UnknownROBONNot Designated
154UnknownROMINANot Designated
155UnknownROZANot Designated
156UnknownSALINANot Designated
157UnknownSAM121Not Designated
158UnknownSAMSUNNot Designated
159UnknownSANANDesignated
160UnknownSARAKDesignated
161UnknownSCORPIUSNot Designated
162UnknownSEA CLIFFDesignated
163UnknownSEA STAR IIIDesignated
164UnknownSERENADesignated
165UnknownSERENE 1Designated
166UnknownSEVDANot Designated
167UnknownSEVINDesignated
168UnknownSHANAYE QUEENDesignated
169UnknownSHANNON IINot Designated
170UnknownSHARP OCEANNot Designated
171UnknownSILVIA IDesignated
172UnknownSINOPADesignated
173UnknownSIRVAN SABOUNot Designated
174UnknownSNOWDesignated
175UnknownSOBARDesignated
176UnknownSOLANDesignated
177UnknownSOLANANot Designated
178UnknownSPIRIT OF CASPERDesignated
179UnknownSTARK1Not Designated
180UnknownSTARLADesignated
181UnknownSTELLAR ORACLEDesignated
182UnknownSTREAMDesignated
183UnknownSUPER EVERNot Designated
184UnknownTABARKNot Designated
185UnknownTASCANot Designated
186UnknownTESLANot Designated
187UnknownTIFANINot Designated
188UnknownTINA 5Not Designated
189UnknownTITANNot Designated
190UnknownTIYARADesignated
191UnknownTONILNot Designated
192UnknownTRENDNot Designated
193UnknownTRICIA IINot Designated
194UnknownTULJA KALYANINot Designated
195UnknownURANUSNot Designated
196UnknownURGANE INot Designated
197UnknownVENTURANot Designated
198UnknownVERGIOSNot Designated
199UnknownVERONICANot Designated
200UnknownVETERNot Designated
201UnknownVIGORNot Designated
202UnknownVIRGONot Designated
203UnknownVORASDesignated
204UnknownWEN YAODesignated
205UnknownXIDINot Designated
206UnknownITAUGUANot Designated
207UnknownM SOPHIANot Designated
208UnknownGLOBAL HARVESTNot Designated
209UnknownLIADesignated
210UnknownIZUMODesignated
211UnknownOXISNot Designated
212UnknownBARONNot Designated
213UnknownGAGANNot Designated
214UnknownDIVITNot Designated
215UnknownURINot Designated
216UnknownMIANot Designated
217UnknownMENG XINNot Designated
218UnknownSTAR FORESTNot Designated
219UnknownBESTLANot Designated
220UnknownSONIA1Not Designated
221UnknownGOODWINDesignated
222UnknownBERTHANot Designated
223UnknownLALIQUENot Designated
224UnknownOLYMPICSDesignated
225UnknownATILANNot Designated
226UnknownSERANO 2Not Designated
227UnknownFORTUNE GALAXYDesignated
228UnknownARINANot Designated
229UnknownARKIIINot Designated
230UnknownEVELYNNot Designated
231UnknownMR NAUTILUSNot Designated
232UnknownCARNATICDesignated
233UnknownSALVIADesignated
234UnknownSIRINot Designated
235CoralWORLD PROGRESSNot Designated
236Max EnergyHESTIANot Designated
237VitolPARINEDesignated
238VitolROADDesignated
239UnknownA JEWELNot Designated
240UnknownADDRESS GASNot Designated
241UnknownAFRA ROSSINot Designated
242UnknownAKOYA GASNot Designated
243UnknownAL DIAB IINot Designated
244UnknownAL JABER XNot Designated
245UnknownALBEDONot Designated
246UnknownANNANot Designated
247UnknownAPOLLO OCEANNot Designated
248UnknownAQUARISNot Designated
249UnknownARGO 1Designated
250UnknownARNICADesignated
251UnknownARTEMIS GASNot Designated
252UnknownASTRADesignated
253UnknownATHE NOVANot Designated
254UnknownATLANTIS MZDesignated
255UnknownBERENICE PRIDEDesignated
256UnknownBOREY GNot Designated
257UnknownBRADNot Designated
258UnknownBRAVA LAKENot Designated
259UnknownBRIGHT GOLDNot Designated
260UnknownCALYPSO 7Not Designated
261UnknownCALYPSO GASDesignated
262UnknownCAPTAIN NIKOLASNot Designated
263UnknownCAROLDesignated
264UnknownCASPIADesignated
265UnknownCLAVELNot Designated
266UnknownCLIONot Designated
267UnknownCOURAGE 7Not Designated
268UnknownCRESTEDNot Designated
269UnknownDANICANot Designated
270UnknownDANUTA INot Designated
271UnknownDELICENot Designated
272UnknownDEVREZNot Designated
273UnknownDIANANot Designated
274UnknownDOUBLE INNot Designated
275UnknownDOWNYDesignated
276UnknownDRAVINNot Designated
277UnknownEAGLE PRIDENot Designated
278UnknownECHO STARNot Designated
279UnknownELINNot Designated
280UnknownELISENot Designated
281UnknownELOISENot Designated
282UnknownETERNAL 8Designated
283UnknownEURO VIKINGDesignated
284UnknownFABINO GASNot Designated
285UnknownFADAK 6000Not Designated
286UnknownFALCONNot Designated
287UnknownFAUSTANot Designated
288UnknownFAXONDesignated
289UnknownFEDRANot Designated
290UnknownFORESTDesignated
291UnknownFORTUNADesignated
292UnknownFORTUNEDesignated
293UnknownFORTUNE GASNot Designated
294UnknownG JADESNot Designated
295UnknownG SPRINGNot Designated
296UnknownG YMMNot Designated
297UnknownGAGANNot Designated
298UnknownGALA ROSENot Designated
299UnknownGALVINNot Designated
300UnknownGAS ATHENANot Designated
301UnknownGAS CONCEPTNot Designated
302UnknownGAS COURAGENot Designated
303UnknownGAS GLOBALNot Designated
304UnknownGAS LEADERNot Designated
305UnknownGAS LAGOONNot Designated
306UnknownGAS MARTANot Designated
307UnknownGAS MARYAMNot Designated
308UnknownGAS NELLYNot Designated
309UnknownGAS OLYMPIANot Designated
310UnknownGAS SPIRIT INot Designated
311UnknownGAS STRENGTHNot Designated
312UnknownGAS SUCCESSNot Designated
313UnknownGAS VISIONNot Designated
314UnknownGAS ZEUSNot Designated
315UnknownGLOBAL LIBERTYNot Designated
316UnknownGLOBAL VIVIANNot Designated
317UnknownGODAVARI GASNot Designated
318UnknownGREAT SAILNot Designated
319UnknownHARMONYDesignated
320UnknownHELMDesignated
321UnknownHEMERANot Designated
322UnknownHENG YUANNot Designated
323UnknownHERITAGENot Designated
324UnknownHESTIANot Designated
325UnknownHH GLORYNot Designated
326UnknownINDIRANot Designated
327UnknownJAKA TARUBNot Designated
328UnknownJAMES IINot Designated
329UnknownJEWELSNot Designated
330UnknownJOELNot Designated
331UnknownKAILASHNot Designated
332UnknownKAISA INot Designated
333UnknownKOHANADesignated
334UnknownL PRIMO GASNot Designated
335UnknownLIETONot Designated
336UnknownLISBONNot Designated
337UnknownLOANNANot Designated
338UnknownLPG FSMNot Designated
339UnknownLR1 CHARMNot Designated
340UnknownLUNISNot Designated
341UnknownM.T FORTUNE GALAXYNot Designated
342UnknownMARBELNot Designated
343UnknownMATISANot Designated
344UnknownMEGA PRINCESSNot Designated
345UnknownMENG XINNot Designated
346UnknownMERAKIDesignated
347UnknownMIROVA DYNAMICDesignated
348UnknownMISSONINot Designated
349UnknownMISTRAL 1Not Designated
350UnknownMOLECULEDesignated
351UnknownNAROONDesignated
352UnknownNAVISNot Designated
353UnknownNEBULAXNot Designated
354UnknownNEREUS 1Not Designated
355UnknownNEWFUSIONNot Designated
356UnknownNEXONot Designated
357UnknownNIBANot Designated
358UnknownNIKA RUBYNot Designated
359UnknownNORTH GIANTNot Designated
360UnknownNUSNot Designated
361UnknownNV AQUAMARINENot Designated
362UnknownOLIANot Designated
363UnknownOTARIADesignated
364UnknownOWENSNot Designated
365UnknownPARINEDesignated
366UnknownPARVATIDesignated
367UnknownPAWAN PUTRANot Designated
368UnknownPHOENIX IDesignated
369UnknownPIONEER SAMNot Designated
370UnknownPOLARIS1Not Designated
371UnknownPOMPEI IINot Designated
372UnknownPONTUSNot Designated
373UnknownPVT DOLPHINNot Designated
374UnknownRANINot Designated
375UnknownRAYYAN GASNot Designated
376UnknownRHEANot Designated
377UnknownROADDesignated
378UnknownROANANot Designated
379UnknownSANANNot Designated
380UnknownSEA HERMESNot Designated
381UnknownSEA OPERANot Designated
382UnknownSEA STAR IIIDesignated
383UnknownSEAGULLNot Designated
384UnknownSERANO 2Not Designated
385UnknownSERENITY GASNot Designated
386UnknownSETANot Designated
387UnknownSHANAYE QUEENDesignated
388UnknownSIANot Designated
389UnknownSILVIA IDesignated
390UnknownSINCERE 02Designated
391UnknownSOLINA GASNot Designated
392UnknownSONADesignated
393UnknownST.CUDINot Designated
394UnknownST.OSLONot Designated
395UnknownST.RAMANNot Designated
396UnknownSUNSEANot Designated
397UnknownSUPER EVERNot Designated
398UnknownTASCANot Designated
399UnknownTEESTANot Designated
400UnknownTEMIRONot Designated
401UnknownTHE GAS AMELIANot Designated
402UnknownTOMSON GASNot Designated
403UnknownTOWER RISENot Designated
404UnknownTRIS GASNot Designated
405UnknownTULIPNot Designated
406UnknownTUNGNot Designated
407UnknownTURACONot Designated
408UnknownULLSWATERNot Designated
409UnknownURGANE INot Designated
410UnknownVALANONot Designated
411UnknownVELA GASNot Designated
412UnknownVENUS 7Designated
413UnknownVERGIOSNot Designated
414UnknownVIOLET1Not Designated
415UnknownWEALTHY STARNot Designated
416UnknownWORLD COURAGENot Designated
417UnknownXAVIANot Designated
418UnknownYONG TAINot Designated
419UnknownYU INot Designated
420UnknownZENITH FAITHNot Designated

منابع

[1] Stop Harboring Iranian Petroleum Act, or the SHIP Act, enacted on April 24, 2024

[2] U.S. Energy Information Administration (EIA)

[3] گزارش «اداره‌ی اطلاعات انرژی آمریکا» (ای.آی.اِی) با عنوان «گزارش صادرات نفت و محصولات نفتی ایران» – ۱۸ مهر ۱۴۰۳ (نهم اکتبر ۲۰۲۴)

https://www.eia.gov/international/analysis/special-topics/SHIP_Act

برچسب ها
تازه ترین مطالب
keyboard_arrow_up